حبس تعزیری

حبس تعزیری

با سلام خدمت دوستان عزیز. جستیر امروز می‌خواهد شما را با یکی از انواع مجازات‌ها، یعنی حبس تعزیری آشنا کند. این که ماهیت حبس تعزیری چیست؟ فرق آن با حبس تعلیقی چیست؟ آیا مجازات تعزیری درجه بندی دارد و … . جستیر پیشاپیش از همراهی شما سپاسگزار است و برای شما آروزی سلامتی و دوری از هرگونه حبسی را دارد!

حبس تعزیری چیست

حبس تعزیری یعنی چه

حبس تعزیری به حبسی گفته می‌شود که در برابر حبس حدی قرار گرفته باشد. این نوع مجازات که به نوعی تأدیب محسوب می‌شود، بر طبق شرع (قاعده‌ی فقهی التعزیر بما یراه الحاکم «تعزیر بنا بر صلاحدید حاکم خواهد بود») و ماده ۱۶ موجود در قانون مجازات اسلامی‌ایران در اختیار حاکم قرار گرفته است. البته لازم به ذکر است در برخی مواقع حبس تعزیری در برابر حبس تعلیقی قرار می‌گیرد و در نهایت متهم محکوم به اجرای آن حکم نخواهد بود.

طبق قانون، افراد زیادی ممکن است به حبس تعزیری محکوم شوند. ما در قانون مجازات اسلامی کتابی جداگانه تحت عنوان تعزیرات داریم. از جمله جرایمی که ممکن است موجب حبس تعزیری شوند عبارت اند از: سرقت تعزیری، جرایم رایانه‌ای، روابط نامشروع مادون زنا و … . برای اطلاعات کامل‌تر می‌توانید به قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات مراجعه نمایید.

حبس تعزیری

حبس تعزیری درجه هفت

بر اساس ماده‌ی ۱۵ قانون مجازات اسلامی، تعزیرات به ۸ درجه‌ی مختلف تقسیم می‌شوند که تعزیر درجه‌ی ۱، شدیدترین آن است. برای مثال مجازات تعزیری درجه ۷ شامل موارد زیر است (همان گونه که می‌بینید، حبس جزو جرایم تعزیری می‌باشد) :

درجه ۷

بیشتر بخوان بیشتر بدان  نحوه دریافت کارت سوخت

– حبس از نود و یک روز تا شش ماه

– جزای نقدی بیش از ده میلیون (۱۰.۰۰۰.۰۰۰) ریال تا بیست میلیون (۲۰.۰۰۰.۰۰۰) ریال

– شلاق از یازده تا سی ضربه

– محرومیت از حقوق اجتماعی تا شش ماه

حبس تعزیری به انگلیسی

حبس تعزیری در زبان لاتین معادل ترکیب زیر است:

discretionary custodial 

حبس تعزیری قابل خرید است؟

خریدن مجازات

چیزی که در افواه به عنوان “خریدن” مجازات شناخته می شود، تبدیل مجازات حبس یا شلاق به جزای نقدی است، مادۀ ۲۲ قانون مجازات اسلامی سابق به طور مطلق مجوز تبدیل مجازات های تعزیری و بازدارنده را به مجازات مساعدت تر به حال متهم می داد، به طور معمول جزای نقدی نسبت به حبس یا شلاق مساعد تر به حال متهم تلقی می شد.

در حال حاضر و با حکومت قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ مادۀ ۳۷ قانون، تبدیل مجازات مصادرۀ اموال به جزای نقدی بیشتر از یکصد و هشتاد میلیون ریال و تبدیل سایر مجازات های غیر از حبس و مصادره اموال و انفصال دائم  از جمله شلاق تعزیری را به جزای نقدی یک یا  دو درجه کمتر تجویز نموده است.

در تفکیک موضوع تبدیل مجازات های تعزیری در قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، فصل نهم این قانون تحت عنوان مجازات های جایگزین حبس به این بحث اختصاص یافته است. قانونگذار در مادۀ ۶۴ انواع مجازات های جایگزین حبس را به انواع دوره مراقبت، خدمات عمومی رایگان، جزای نقدی، جزای نقدی روزانه و محرومیت از حقوق اجتماعی تقسیم کرده است.

مادۀ ۸۶ مشخصا به بحث جزای نقدی جایگزین حبس پرداخته است، البته متاسفانه با توجه به حکم مادۀ ۷۸ قانون که اجرای مقررات فصل نهم را موکول به تصویب آیین نامۀ اجرایی مصوب رئیس قوۀ قضائیه کرده است و این که هنوز این آیین نامه به تصویب نرسیده است، دادگاه ها برای تبدیل مجازات حبس با محدودیت قانونی مواجه هستند.

بیشتر بخوان بیشتر بدان  مراحل طلاق توافقی

پاسخ نهایی

در هر حال تخفیف در مجازات یا تبدیل آن به جزای نقدی در صورت امکان ضمن حکم صادره از سوی دادگاه اعمال می شود و دادگاه مکلف است جهات قانونی موجب تخفیف مجازات یا اعمال مجازات های جایگزین حبس را در حکم صادره تصریح کند (تبصره یک مادۀ ۳۸ و تبصرۀ مادۀ ۶۴) و هیچ نوع خرید و فروشی در مورد مجازات تعیین شده در حکم صادره از دادگاه اتفاق نمی افتد.

شاید ایجاد این تصور غلط در میان افراد غیر متخصص ناشی از آن باشد که تحت شرایطی و به استناد ماده ۶ قانون اصلاح پاره ای از قوانین دادگستری مصوب ۱۳۵۶ با انصراف محکوم از تجدید نظر خواهی، دادگاه مجازات تعیین شده در حکم صادره را تا حد یک چهارم تقلیل می دهد و در برخی موارد این تخفیف موجب کاهش مجازات به کمتر از نود و یک روز حبس می شد که طبق مقررات مادۀ ۳ قانون وصول برخی از درآمدهای دولت و مصرف آن در موارد معین مصوب ۱۳۷۳ باید تبدیل به جزای نقدی می شد، البته با توجه به اشکالات ناشی از عدم تصویب آیین نامه مربوط به مجازات های جایگزین حبس، و این که رویه غالب دادگاه ها بر نسخ ضمنی مقررات قانون وصول برخی از درآمدهای دولت  قرار دارد و عملا این فرض در حال حاضر محقق نمی شود.

در حالت دیگر بعضا ممکن است پس از صدور حکم بدوی و پس از تجدید نظر خواهی محکوم، دادگاه تجدید نظر با رعایت مصلحت محکوم در حکم بدوی صادره اعمال تخفیف کند و آن را به جزای نقدی تبدیل کند، که در این مورد هم فعلا اشکال ناشی از عدم تصویب آیین نامه مجازات های جایگزین حبس وجود دارد.

بیشتر بخوان بیشتر بدان  قرادادطراحی و نصب سوله

حبس تعزیری

حبس تعزیری و تعلیقی

حبس تعزیری گاهی در مقابل حبس تعلیقی آورده می‌شود که البته از نظر حقوقی این دو در مقابل هم نیستند. درواقع ممکن است حبس تعزیری، تعلیقی هم باشد اما هر حبس تعزیری، تعلیقی نیست و هر حبس تعلیقی هم تعزیری نخواهدبود. خب حال باید به تعریف حبس تعلیقی بپردازیم:

حبس تعلیقی:
طبق ماده ۲۵ قانون مجازات اسلامی جمهوری اسلامی ایران، حاکم می‌تواند با وجود شرایط مقرر در این قانون، هرگونه حبسی را همچون حبس بازدارنده و حبس تعزیزی را معلق نماید که به‌آن حبس تعلیقی گفته می‌شود.
طبق این ماده از قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، در زمان صدور حکم هرگونه حبس از سوی حاکم (حبس بازدارنده و حبس تعزیزی) در صورتی که ضمن صدور این احکام حاکم مقرر دارد که به‌عنوان مثال اگر محکوم در مدت معینی مرتکب جرم نشود، محکومیت وی لغو خواهد شد و در غیر این‌صورت حبس تعلیق شده وی در مورد او اجرا خواهد شد.

بیشتر بدانید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.